Zbiory
ne zabytki pochodzą z wszystkich okresów pradziejowych, od paleolitu po późne średniowiecze i liczą 16 651 pozycji inwentarzowych.
Z epoki kamienia na uwagę zasługuj ą zespoły zabytków krzemiennych z Blanowic, Dzierżna, Sośnicy i Zabrza - Biskupic.
Najliczniej reprezentowana jest epoka brązu i okres halsztacki. Zbiory te pochodzą z systematycznych badań wykopaliskowych prowadzonych na osadach i cmentarzyskach ludności kultury łużyckiej takich jak: Kamieniec, Krzanowice, Będzin - Łagisza, Łabędy - Przyszówka, Przeczyce, Ziemięcice, Tarnowskie Góry - Repecko, Chorula, Łany Małe. Ze stanowisk tych posiadamy dużą ilość ceramiki, narzędzi i ozdób (m.in. zawieszek skroniowych, diademów, naszyjników, nagolenników, szpil, bransolet, sierpów i noży). Niezwykle cennym zabytkiem są odnalezione na cmentarzysku w Przeczycach multanki - dęty instrument muzyczny uznawany za najstarszy tego typu obiekt na terenie Polski.
Do cenniejszych zbiorów z okresu wpływów rzymskich należą materiały z cmentarzysk w Choruli, Zakrzowie i Olsztynie.
Osady w Warłowie, Choruli i Skoczowie - Międzyświeciu, Kamieńcu oraz cmentarzyska w Tychach - Cielmicach i Strzemieszycach dostarczyły ciekawych informacji na temat populacji ludności bytującej na tym terenie we wczesnym średniowieczu.
Coraz lepiej udokumentowany jest okres późnego średniowiecza i renesansu. Na uwagę zasługuje zbiór gotyckich i renesansowych kafli, pochodzący z badań obiektów obronnych i zespołów miejskich (Ogrodzieniec, Siewierz, Zabrze - Biskupice, Zabrze - Rokitnica, Mikołów).
Dział Archeologii posiada zbiór zabytków pochodzących z innych województw oraz spoza terenu ziem Polski.
